De koersherleiding maakt van de lijn op de zeekaart een koers die u op het kompas kunt sturen. Bij de planning rekent u terug: u begint bij de koers over de grond (KOG), rekent eerst stroom en wind eruit en komt via variatie en deviatie bij de kompaskoers (KK), uw stuurkoers. Deze gids loopt de keten stap voor stap door in NauticCalc. NauticCalc toont de hele koersketen — kompaskoers, magnetische koers, ware koers, koers door het water en koers over de grond — niet alleen het resultaat.
Vereisten
- KOG van de etappe: de koerslijn op de zeekaart
- Stroom (richting en snelheid) en drift door de wind, als die meespelen
- Variatie (miswijzing) voor de positie (Variatie)
- Bijgehouden deviatietabel voor uw boot
Stap 1: KOG invoeren
Open Koerscorrectie, kies de terugrekening en neem de etappekoers van de zeekaart over. Controleer kort of hij bij de geplande lijn past – een verwisseld waypoint valt hier het gemakkelijkst op.
Stap 2: Stroom eruit rekenen
Bepaal uit richting en snelheid van de stroom de stroomcorrectiehoek – met de stroomdriehoek in de rekenmodule Stroomcorrectie – en voer die in. Zo krijgt u de koers door het water (KDW) die u moet varen om ondanks de stroom op de lijn te blijven. Achtergrond: stroomdriehoek.
Stap 3: Drift eruit rekenen
Voer de drift in. De KDW wordt de ware koers (WK). Let op de kant: wind van stuurboord verzet u naar bakboord – u moet dus verder naar stuurboord voorhouden. Is de correctie voor wind of stroom groter dan 45°, dan toont de app een melding — meestal is de hoek voor een andere koers berekend. Tot app-versie 1.7.1 verrekende NauticCalc de drift naar de verkeerde kant; sinds 1.8.0 klopt het. Controleer koersen die u met een oudere versie hebt berekend nog eens.
Kent u de drift niet, dan rekent de aparte rekenhulp windcorrectie hem uit: windkracht in beaufort of knopen, plus uw koers ten opzichte van de wind — aan de wind, halve wind of ruime wind, aan de kant waar hij vandaan komt.
Stap 4: Variatie toepassen
De app haalt de variatie voor uw positie uit het World Magnetic Model 2025, of u voert de waarde uit de zeekaart in. De WK wordt de magnetische koers (MK). Regel: oostelijke variatie trekt u af, westelijke telt u op. Het teken is de meest voorkomende foutbron van de hele keten.
Stap 5: Deviatie toepassen
Neem de waarde uit uw deviatietabel. De MK wordt de kompaskoers (KK) – de koers die u op het boordkompas stuurt. Sinds app-versie 1.9.0 voert u de deviatie als teken in, niet meer als Oost of West; Oost en West staan alleen nog bij de variatie.
Stap 6: Op zee controleren
Controleer onderweg ruwweg per GPS of u op de lijn blijft. Wijkt de vaart af, pas dan de schatting voor stroom en wind aan in plaats van „blind" verder te sturen. De hele keten werkt ook offline.
Veelgemaakte fouten
- Wind en stroom pas na variatie en deviatie toegepast – ze horen tussen KOG en WK
- Teken bij variatie of deviatie verkeerd toegepast
- Bij het terugrekenen de tekens niet omgedraaid
- Variatie en deviatie op één hoop gegooid
Twee volledig uitgewerkte opgaven, vooruit en terug, vindt u in het blogartikel.
Lees verder: Blog: koersherleiding stap voor stap · Stroomcorrectie